การลงมือทำงานเพื่อส่วนรวมและการมีส่วนร่วมของคนในชุมชน เป็นอีกหนึ่งแนวคิดที่ต้องการให้คนในชุมชนได้พัฒนาศักยภาพตนเอง เปลี่ยนมุมมองวิธีคิดให้เกิดการต่อยอดสร้างพลังการเรียนรู้และสามารถส่งต่อให้แนวคิดให้เกิดประโยชน์ต่อสังคม

เช่นเดียวกันที่มีหลายองค์กร หลายหน่วยงานเข้ามาร่วมผลักดันเป็นส่วนหนึ่งของความสำเร็จผ่านการลงนามในบันทึกข้อตกลงความร่วมมือ (MOU) “ตำบลปลายบาง ตำบลเข้มแข็ง ตามหลักปรัชญา ของเศรษฐกิจพอเพียง” มุ่งสู่ความยั่งยืน ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของแผนงานภายใต้โครงการกิจกรรมที่ 6 (ครู ข.) ตามโครงการเสริมสร้างและพัฒนาผู้นำการเปลี่ยนแปลง รวมถึงกิจกรรมที่ 8.1 ในการสร้างเครือข่ายผู้นำการเปลี่ยนแปลงระดับตำบล เพื่อส่งเสริมศักยภาพของชุมชนและสร้างความมั่นคงทางสุขภาพและโภชนาการ ผ่านแนวทาง3 มิติ คือ มิติด้านความมั่นคง มิติด้านความมั่งคั่ง และมิติด้านความยั่งยืนโดยอาศัยความร่วมมือจากภาคีเครือข่ายการพัฒนาของตำบล เพื่อให้ประชาชนทุกช่วงวัยในตำบล มีคุณภาพชีวิตที่ดีบนพื้นฐานของแนวคิด “ไม่ทิ้งใคร ไว้ข้างหลัง”

แนวคิดการขับเคลื่อนการพัฒนาตำบลเข้มแข็ง    ตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง

ทั้งนี้ว่าที่ร้อยตรียุทธภูมิ จับจิตต์ นายอำเภอบางกรวย เปิดเผยว่าจังหวัดนนทบุรีได้มอบหมายให้อำเภอบางกรวย ดำเนินการขับเคลื่อนตำบลเข้มแข็ง ตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง โดยใช้พื้นที่ตำบลเป็นฐานการพัฒนาภายใต้กลไกเครือข่ายผู้นำการเปลี่ยนแปลงระดับตำบล และกลไก ภาคีเครือข่ายในการขับเคลื่อน อำเภอละ 1 ตำบล ซึ่งอำเภอบางกรวย ได้พิจารณาคัดเลือกตำบลปลายบาง เป็นตำบลเป้าหมายการดำเนินงาน เนื่องจากตำบลปลายบางเป็นตำบลที่มีผู้นำชุมชน มีความเข้มแข็ง ผู้นำองค์กร ภาคีเครือข่ายที่มีความเข้มแข็ง และมีองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นที่มีศักยภาพในการสนับสนุนให้ชุมชนสามารถบริหารจัดการตนเองให้มีความมั่นคง มั่งคั่ง ยั่งยืนได้ โดยการ บูรณาการ เชื่อมโยงภาคีเครือข่ายตามแนวทางตำบลเข้มแข็งตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง

นายอุดมศักดิ์ ปานศรี พัฒนาการอำเภอบางกรวย ได้กล่าวเสริมว่า การขับเคลื่อนแผนพัฒนาตำบลสู่ความเข้มแข็ง ตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง มุ่งสู่ความยั่งยืน ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของแผนงานภายใต้โครงการกิจกรรมที่ 6 (ครู ข.) ตามโครงการเสริมสร้างและพัฒนาผู้นำการเปลี่ยนแปลง รวมถึงกิจกรรมที่ 8.1 ในการสร้างเครือข่ายผู้นำการเปลี่ยนแปลงระดับตำบล เพื่อส่งเสริมศักยภาพของชุมชนและสร้างความมั่นคงทางสุขภาพและโภชนาการ

นายสุทธิชัย ปทุมล่องทอง ผู้ใหญ่บ้านหมู่ที่ 5 ได้สานต่อแนวคิดเปลี่ยนมุมมองจากการได้รับโอกาสจากหลายหน่วยงานที่เข้ามาสนับสนุนส่งเสริมเพิ่มศักยภาพของคนในชุมชน และได้รัวมกับพัฒนาการอำเภอ เกษตรอำเภอ ริเริ่มโครงการปลายบาง “สุขภาพดี ตามวิถีพอเพียง” ที่ต้องการให้ประชาชนมีสุขภาพที่ดีและการมีส่วนร่วมของชุมชนในการใช้เวลาว่างให้เกิดประโยชน์ และเปลี่ยนพื้นที่รกร้างให้กลายเป็นแหล่งรายได้ด้วยการสนับสนุนส่งเสริมให้ประชาชนปลูกผักสวนครัวที่รู้จักกันเป็นอย่างดีและหากินง่าย ขายสะดวกอย่างพริก มะเขือ ถั่วฝักยาว ถั่วพู แตงกวา สาระแหน่ ฯลฯ เพื่อเป็นส่วนหนึ่งที่กระตุ้นเน้นให้ทุกครัวเรือนลดรายจ่าย ด้วยการบริโภคพืชผักปลอดสารพิษนั่นเอง

 

จากแนวคิดที่จะพัฒนาต่อยอดสานต่อการขับเคลื่อนแผนพัฒนาตำบล      สู่ความเข้มแข็ง ตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง มุ่งสู่ความยั่งยืน  โดยได้รับความร่วมมือจากภาคีเครือข่าย 8 หน่วยงาน ที่ร่วมลงนาม ได้แก่

1. ที่ทำการปกครองอำเภอบางกรวย
2. เทศบาลตำบลปลายบาง
3. สำนักงานพัฒนาชุมชนอำเภอบางกรวย
4. สำนักงานเกษตรอำเภอบางกรวย
5. โรงเรียนเทศบาลปลายบางวัดสุนทรธรรมิการาม
6. วัดสุนทรธรรมิการาม
7. นายสุรชัย โชคสกุลวงษ์ กำนันตำบลปลายบาง
8. นายสุทธิชัย ปทุมล่องทอง ผู้ใหญ่บ้านหัวคูใน ตำบลปลายบาง

ทั้งนี้ทุกหน่วยงาน ภาคีเครือข่าย ผู้นำองค์กร และประชาชนในตำบลปลายบาง ร่วมขับเคลื่อนตำบลปลายบางให้เป็นตำบลที่สามารถบริหารจัดการตนเอง ให้มีความมั่นคง มั่งคั่ง ยั่งยืน เป็นตำบลเข้มแข็งตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง และเป็นต้นแบบเพื่อขยายผลสู่ตำบลอื่น ๆ จากนั้นผู้เข้าร่วมงานได้ร่วมกิจกรรมปลูกผักสวนครัว เพื่อสร้างความมั่นคงทางอาหาร ในพื้นที่ว่างในโรงเรียนเทศบาลปลายบางวัดสุนทรธรรมิการาม ตามโครงการน้อมนำแนวพระราชดำริของสมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตน์ราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี เพื่อสร้างความมั่นคงทางอาหารและเป็นแหล่งการเรียนรู้ด้านการเกษตรให้แก่นักเรียนในโรงเรียนเทศบาลปลายบางวัดสุนทรธรรมิการาม

เพราะความเจริญเข้ามา มีหมู่บ้าน ร้านค้า ร้านสะดวกซื้อ ปั๊มน้ำมันและอีก ฯลฯ ทำให้เราพบความสุขสบาย อยากกิน อยากเที่ยว หรืออยากทำอะไรก็อยู่ใต้ความคิดที่เราอยากจะคิดทำ แต่สิ่งที่เราค้นพบความหลากหลายของคนคือ

“การเติมเต็มความสุขให้กับตนเอง หลังจากที่เหน็ดเหนื่อยจากการทำงาน อยากพักผ่อน อยากทำอะไรก็ได้ที่ใจอยากทำ”

แต่มีอีกกลุ่มหนึ่งที่กระตุกต่อมคิดอยากเปลี่ยน! แปลง อาสาเข้ามาทำงานเพื่อชุมชน หวังสร้างนิสัยหยุด! ทิ้ง เก็บสิ่งที่เรามองไร้ค่าเป็นการเพิ่มมูลค่าให้กับชุมชน อย่างใบไม้ที่มีมากมาย เก็บกวาด นำมาเปลี่ยน! เป็นปุ๋ยหมักได้ หรือเปลือกสับปะรด หน่อกล้วย ก็นำมาทำเป็นน้ำหมักจุลินทรีย์ กำจัดกลิ่นที่ไม่พึงประสงค์ ผสมน้ำรดผัก ต้นไม้ ได้ผลดี นี่เป็นอีกแนวคิดที่เปลี่ยน! ชุมชน

นายอนุสรณ์ แก้ววิเชียร สส.เขต 3 จังหวัดนนทบุรี นายสมเกียรติ สุขแป้น ผู้ช่วย สส. ได้เล็งเห็นปัญหาเกี่ยวกับใบไม้ที่ต้องใช้งบในแต่ละปีจ้างคนกำจัด ด้วยการเปลี่ยนจากใบไม้ที่ไร้ค่ามาเป็นการสร้างคุณค่าประโยชน์ให้กับหมู่บ้าน ด้วยกรรมวิธี สร้างเสวียน เปลี่ยน! ใบไม้เป็นปุ๋ย ที่ลงทุนน้อย แต่ได้ประโยชน์เยอะ! เป็นแบบอย่างให้กับชุมชน หลังจากปลุก! แนวคิดจนตกผลึก ได้ร่วมกับนายสุทธิชัย ปทุมล่องทอง ผู้ใหญ่บ้านหมู่ 5 ทำโครงการ “สร้างเสวียน เปลี่ยน! ใบไม้เป็นปุ๋ย” ที่หมู่บ้านบุรีรมย์ วงแหวน-ปิ่นเกล้า เพื่อลดรายจ่ายของนิติบุคคล

อีกทั้งได้ ลุงโย่ง ป้าเนย บ้านจุลินทรีย์ บ้านนี้มีรัก มาเป็นวิทยากรให้ความรู้เกี่ยวกับการผลิตน้ำหมักจุลินทรีย์จากหน่อกล้วย สับปะรดและมะกรูดให้กับบุคคลที่สนใจและสมาชิกหมู่บ้านบุรีรมย์ ได้ลงมือปฏิบัติจริง ทำจริง เรียนรู้จริงจากสถานที่จริง เพื่อนำสิ่งที่เรียนรู้ไปต่อยอดสร้าง ‘ชุมชนเข้มแข็ง’ ให้เป็นหมู่บ้านต้นแบบรักษ์โลก รักษ์สิ่งแวดล้อม ในอนาคต

ซึ่งนายอนุสรณ์ แก้ววิเชียร สส.เขต 3 จังหวัดนนทบุรี ได้ร่วมทำกิจกรรมกับชาวบ้าน เป็นความคุ้นเคยที่เราไม่ค่อยได้เห็นบ่อยนักสักเท่าไหร่ เป็นการช่วยเหลือแบ่งเบา อาสาทำ ไม่ได้เลือกปฏิบัติ คลุกคลีทำงานด้วยกัน ให้ความรู้แบ่งปัน พูดคุย เสนอแนะ เข้าถึงพึ่งได้แบบกันเอง

ส่วน นายสมเกียรติ สุขแป้น ผู้ช่วย สส. เข้ามาร่วมงานเพื่อเปลี่ยนชุมชนให้เกิดความเข้มแข็ง พึ่งพาตนเองได้ และคอยช่วยเหลือสนับสนุน แนะนำ ส่งเสริมชุมชนให้เป็นต้นแบบการพัฒนาที่ยั่งยืน

ในส่วนของนายสุทธิชัย ปทุมล่องทอง ผู้ใหญ่บ้านหมู่ 5 ได้สานต่อแนวคิดและนำมาพัฒนาต่อยอด สร้างความยั่งยืนของชุมชนให้เกิดความเข้มแข็ง จึงได้ร่วมทำโครงการ “สร้างเสวียน เปลี่ยน! ใบไม้เป็นปุ๋ย” เพื่อเติมเต็มความเข็มแข็งให้กับชุมชนเพื่อชุมชนโดยคนในชุมชน ได้นำไปพัฒนาต่อยอดให้เกิดประโยชน์ต่อชุมชน ในอนาคต

“ทุกพฤติกรรมการทำงาน ย่อมมีทั้งคำติติง และเยินยอ เป็นเรื่องปกติของคนทำงาน เพราะ! ความสำเร็จ เกิดจากความร่วมมือ ร่วมพลังก้าวไปข้างหน้า สร้างจุดอ่อนให้เป็นจุดแข็ง และเปลี่ยนความอ่อนแอทางอารมณ์ เป็นความเข้มแข็งของจิตใจ ในเมื่อเรากล้ามาเป็นคนทำงานเพื่อประชาชน เราจะกลัวอะไรกับคำเพียงไม่กี่คำของคนขยันพูด แต่ไร้พฤติกรรมอาสาทำงาน คนเยี่ยงนี้มีปมอคติ ไร้สำนึกความรับผิดชอบ เห็นความบกพร่องของคนอื่น แต่ความบกพร่องของตนเองมองไม่เห็น นี่แหละ! มนุษย์”

ความสำเร็จไม่ใช่เกิดจากคนใด คนหนึ่ง แต่เกิดจากทุก ๆ คน ร่วมพลังสามัคคี เรียนรู้ แบ่งปัน ‘คิดทำ’ สร้างชุมชนแบบอย่างหมู่บ้านต้นแบบ “ทำปุ๋ยหมัก น้ำหมักจุลินทรีย์” โครงการสร้างเสวียน เปลี่ยน! ใบไม้เป็นปุ๋ยหมู่บ้านบุรีรมย์ ในครั้งนี้ได้รับความร่วมมือเป็นอย่างดี จากนายอุดมศักดิ์ ปานศรี พัฒนาการอำเภอเมืองนนทบุรี นายปัญญา แสงรื่น ผช.สส. นายวันชัย ลิลา นางสาวลัดดาวัลย์ คำสม นายอาคเนย์ กิจตั้งจรัส และลุงโย่ง ป้าเนย บ้านจุลินทรีย์ บ้านนี้มีรัก นางมะลิวัน เอี่ยมแจ้ง ผู้ช่วยผู้ใหญ่บ้านหมู่ที่ 5 นายวรวุฒิ ไตรรงค์ ผู้ช่วยผู้ใหญ่บ้านหมู่ที่ 5 นายณฐภัทร วงค์สุวรรณ สมาชิกสภาเทศบาลตำบลบางสีทอง พร้อมด้วย นายกังวาน นิราช ประธานหมู่บ้านบุรีรมย์ นางชะอ้อน หิรัญรัตน์ กรรมการหมู่บ้าน คุณนลิน กาละพันธุ์ ตัวแทนคณะกรรมการหมู่บ้าน เจ้าหน้าที่นิติบุคคลหมู่บ้านบุรีรมย์และจิตอาสาหมู่ 5 ตำบลปลายบาง อำเภอบางกรวย จังหวัดนนทบุรี

รู้ไหม? อำเภอบางกรวยมีวัดร้างให้เราได้ค้นคว้าหาความรู้เกี่ยวกับร่องรอยของประวัติศาสตร์ และเป็นอีกวัดที่อยากจะแนะนำคือ “โบราณสถานวัดเพลง (ร้าง)” ที่มีประวัติความเป็นมายาวนานจากการค้นคว้าได้มีการบันทึกเอาไว้ว่า วัดเพลงร้างนั้นเดิมมีชื่อว่า วัดทองเพลงหรือวัดเพรง สร้างขึ้นประมาณปี พ.ศ. 2200 ถึงปี 2233 ประมาณสมัยสมเด็จพระณารายณ์มหาราชแห่งกรุงศรีอยุธยา

โดยมีผู้เฒ่าผู้แก่ในแถบนั้น ได้ยินคนแก่เล่าต่อกันมาว่า วัดทองเพลงต้มเหล้ากินเอง หนึ่งปีรับกฐินสองไตร เดิมแต่วัดนี้ได้ความว่า ‘วัดทองเพลง’ เป็นวัดหลวง มีความสำคัญในแถบนี้มาก ในหนึ่งปีทางกรุงศรีอยุธยา หรือคนเมืองนนทบุรีในสมัยนั้นเรียกว่า เมืองบนนั้นได้จัดส่งขบวนกฐินทางเรือชลมารค มาติดต่อทางวัดถึงปีละ 2 ชุด นับเป็นวัดที่มีคุณสมบัติพิเศษมาก ซึ่งจัดตามประเพณีทางพุทธศาสนา ปีหนึ่งวัดแต่ละวัด จะได้รับกฐินเพียงครั้งเดียวเท่านั้น ต่อมาเมื่อเกิดศึกสงครมไทยกับพม่าเสียครั้งกรุงศรีอยุธยาครั้งที่ 2 ( เดือน 10 พ.ศ. 2310) มหานรธา ในพงศาวดารไทยเรียก มังมหานรธา แม่ทัพพม่านำทัพขึ้นย้อนมาจากทางใต้ขึ้นมาตามลำน้ำและได้ตั้งค่ายตามริมสองฝั่งแม่น้ำเจ้าพระยา ชาวบ้านในพื้นที่นี้เกิดความกลัวจึงได้นิมนต์พระสงฆ์ที่จำวัดอยู่ในวัดนี้ออกจากวัดไป ส่วนคนอื่นที่อาศัยอยู่บริเวณแถบนี้ก็ถูกเกณฑ์ไปเป็นทหารเพื่อรบกับพม่าบ้าง บ้างก็ทิ้งบ้านเรือนพาครอบครัวหนีไป ทางวัดก็ขาดการเอาใจใส่จากชาวบาง ต่อมาไม่นานวัดก็ถูกทิ้งร้าง จึงได้เป็นวัดร้างมาจนถึงปัจจุบัน และในนิราศสุพรรณ นายมี ได้พรรณนา เมื่อมาถึงบาง บริเวณหน้าวัด แห่งนี้ว่า

มาถึงหน้าวัดเพลงวังเวงจิต นั่งพินิจศาลาที่อาศัย มีตะพานลูกกรงลงบันได จึงจำได้แน่จิตไม่ผิดเพี้ยน แต่ก่อนพระวัดนี้ท่านดีมาก ชื่อขรัวนาคช่างฉลาดข้างวาดเขียน มีคนจำแบบอย่างมาวางเรียน จนช่างเขียนประเดี๋ยวนี้ก็ดีจริง ทุกวันนี้ฝีมือเขาลือมาก แต่ฝีปากอับชื่อไม่ลือถึง ไม่มีใครยอยกเหมือนตกบึง ต้องนอนขึงคิดอ่านสงสารตัว ฯ

แต่เดิมนั้นสถานที่แห่งนี้เคยเป็นที่พำนักของเจ้าขรัวนาค แห่งวัดทองเพลง ซึ่งมีชื่อเสียงในการเขียนจิตรกรรมภาพฝาผนังสมัยต้นรัตนโกสินทร์

วัดเพลงร้างมีอะไร? น่าสนใจ

โบราณสถานวัดเพลง (ร้าง) มีพระอุโบสถเก่าแก่ตามหลักฐานได้บันทึกเอาไว้ว่า พระอุโบสถมีขนาดใหญ่ ขนาด 6 ห้อง ตรงมุมย่อมุมไม้สิบสองแบบเสา มีซุ้มประตูทางเข้าด้านหน้าที่มีลายปูนปั้นรูปลายกนกงดงาม

ด้านบนซุ้มประตูด้านในมีลักษณะแบ่งเป็น 2 ตอน คานไม้ปิดทองรูปกนกเปลวเพลิง ส่วนซุ้มประตูด้านในมีลายกนกรูปเทพนมสวยงามทีเดียว แต่ทั้งหมดลบเลือนมากแล้วหน้าบันของโบสถ์หลังนี้มีลายปูนปั้น สภาพอุโบสถที่ได้สัมผัส ผ่านการบูรณะ แต่ยังคงมีร่องรอยเดิมให้เราได้เห็น

หลวงพ่อโต เป็นพระโบราณสร้างจากหินทรายแดงข้างใน หุ้มปูนลงรักปิดทอง หน้าตักกว้าง 3 ใน 4 ของความกว้างพระอุโบสถ พระพุทธลักษณะของพระพักตร์ พระโอษฐ์ และพระเกศ เป็นพระพุทธรูปศิลปะสมัยอู่ทอง แต่เดิมที่เป็นวัดทองเพลงนั้นปิดทองไว้อย่างสวยงามตลอดทั้งองค์

แต่เนื่องจากเป็นวัดร้างจึงถูกลอกเอาไปโดยถูกไฟสุม (แต่ในปัจจุบันได้ทำการลงรักปิดทองขึ้นมาใหม่) ที่ฐานของพระหลวงพ่อโตนี้เป็นลายปูนปั้นรูปสิงห์ขาโหย่งแต่ถูกกะเทาะผุพังไปบ้าง ด้านหน้านั้นมีพระปูนปั้นสาวก 2 องค์ จะเป็นพระสารีบุตรกับพระโมคคัลลานะ หันหน้าเข้าหาพระประธาน เนื่องจากวัดนี้สร้างขึ้นโดยมีพระประธานและพระสาวก ซึ่งแตกต่างกับธรรมเนียมสมัยอยุธยาที่นิยมสร้างพระหมู่ หลวงพ่อโตนั้นมีความศักดิ์สิทธิ์ เป็นที่เคารพศรัทธาของผู้คนในชุมชน ในระหว่างพรรษาของทุกปีทางวัดแก้วฟ้า (ตั้งอยู่ใกล้เคียงกัน) ได้จัดพระสงฆ์ สามเณร ไปจุดธูปเทียนพรรษาบูชาอยู่เสมอ

ใบเสมาวัดเพลงมีขนาดใหญ่ ทำด้วยหินทรายแดง ตั้งอยู่ตามมุมพระอุโบสถ เหลือเพียงแท่นฐานตั้งอยู่บนฐานขาสิงห์โหย่ง 4 ฐาน ตามประวัติเมื่อฐานของใบเสมาผุพังตามกาลเวลาเพราะก่ออิฐถือปูน ใบเสมาจึงทลายลงมากองกันอยู่ ชาวบ้านจึงขนย้ายมาอยู่ที่วัดสักใหญ่ (ซึ่งเป็นวัดอยู่ใกล้เคียงกัน) แต่เมื่อขนมาถึงจะทำการยกขึ้นประดิษฐานจะตั้งรายรอบพระอุโบสถหลังใหม่นั้น ยกขึ้นไม่ได้เนื่องจากมีน้ำหนักมากจึงกองกันอยู่กับพื้นที่พระอุโบสถวัดสักใหญ่มาจนถึงปัจจุบันนี้ ใบเสมาบางอันยังมีสภาพสมบูรณ์เป็นรูปลายเครือเถา เห็นลวดลายชัดเจนและอีกหลายอันแตกออกเป็นชิ้น

ซุ้มหอระฆัง เป็นหอระฆังเล็ก ๆ ก่ออิฐถือปูน ตั้งอยู่ทางขวาของพระอุโบสถ หอระฆังนี้มีรูปแบบศิลปกรรม ด้านล่างเป็นซุ้มแบบอารคโค้งมีลายปูนปั้น (สร้างตามแบบนิยมสมัยอยุธยาตอนกลาง) ด้านบนชัน 2 มีเสาสี่เสามีบันไดขึ้นไปด้วย แต่เดิมมาผู้เฒ่าในแถบนั้นเล่ามาว่ามีบันไดทางขึ้น และมียอดด้วย ปัจจุบันเหลือเพียงซากปรักหักพัง

นอกจากนี้ บริเวณวัดเพลง (ร้าง) ยังคงมีศาล ให้เราได้สักการะขอพร ขอโชคลาภ และร่องรอยซากปรักหักพัง ยังคงหลงเหลือให้เราศึกษาประวัติศาสตร์ในยุคสมัยอยุธยา และปัจจุบันเป็นจุดเช็คอิน จุดเที่ยวชมโบราณสถานที่นับวันหาดูได้ยากยิ่ง แต่มีให้เราได้ชมที่อำเภอบางกรวย จังหวัดนนทบุรี

สำหรับท่านใดที่ไม่รู้จะไปเที่ยวไหน หากมีโอกาสอย่าพลาดที่จะมาเที่ยวโบราณสถานวัดเพลง (ร้าง) วัดเก่าแก่ที่ยังคงหลงเหลือร่องรอยทางประวัติศาสตร์ให้เราได้สัมผัสและศึกษาเป็นบทเรียนนอกสถานที่ ที่มีเพียงไม่กี่วัดให้เราได้ชม

“เพราะอดีตเป็นรอยต่อของปัจจุบันที่เราไม่อาจเปลี่ยนแปลงยุคสมัยได้ แต่เราเปลี่ยนใจที่จะรับรู้ซึมซาบอดีตเพื่อศึกษาเป็นแนวทางให้เราได้เข้าถึงวัฒนธรรมยุคปัจจุบัน”

โบราณสถานวัดเพลง (ร้าง)https://youtu.be/Kgmz2xmtNHY?si=VAbT_J-xvhRdjsR_

แผนที่การเดินทางhttps://maps.app.goo.gl/PiK5g8uEf31tmrka6

ถึงแม้ว่าความเจริญรุกคืบเข้ามา แต่เราก็สามารถสัมผัสกับบรรยากาศท้องทุ่งนา และความอุดมสมบูรณ์ที่ยังมีเหลือให้ชื่นชมได้ ตามต่างจังหวัดและเขตปริมณฑลใกล้กรุงเทพฯ มีทุ่งนาที่เกษตรกรปลูกข้าว ปลูกผัก ทำการเกษตรแบบผสมผสาน มีการเลี้ยงสัตว์น้ำ ไว้ขาย และเหลือก็มาแบ่งปันกัน เป็นการช่วยเหลือซึ่งกันและกัน และที่สำคัญความเป็นคนไทยมีจิตใจเอื้อเฟื้อเผื่อแผ่ ชอบช่วยเหลือเกื้อกูล บ่งบอกถึงอุปนิสัยคนไทยได้เป็นอย่างดี

เช่นเดียวกันการถนอมอาหารก็เป็นอีกอย่างหนึ่งที่คนเฒ่าคนแก่มักเก็บไว้กินยามที่เกิดความแห้งแล้ง หรือยามที่ไม่มีอะไรจะกิน ก็สามารถนำสิ่งที่เก็บไว้นำมาปรุงอาหารได้ ซึ่งกลุ่มเกษตรกรได้นำแนวคิดนี้มาปรับใช้ให้เข้ากับยุคปัจจุบัน เป็นการเสริมสร้างรายได้และสร้างให้คนมีอาชีพเลี้ยงตัวเอง

ทั้งนี้นายสุทธิชัย ปทุมล่องทอง ผู้ใหญ่บ้านหมู่ 5 ตำบลปลายบาง อำเภอบางกรวย จังหวัดนนทบุรี และ นางมะลิวัน เอี่ยมแจ้ง ผู้ช่วยผู้ใหญ่บ้านหมู่ 5 ได้ร่วมกันนำปลาดุกที่เลี้ยงในกระชังมาแปรรูปเป็นผลิดตภัณฑ์ให้กับชุมชน ด้วยการคิดที่จะนำปลาดุกที่มีอยู่มาสร้างอาชีพให้กับชุมชน แต่เน้นการถนอมอาหารเอาไว้กิน และสามารถเก็บไว้บริโภคได้นาน โดยทางผู้ใหญ่สุทธิชัย ได้นำเอาแนวคิดนี้มาจากคนเฒ่าคนแก่ที่นำเอาปลาดุกมาทำเป็นสินค้าชุมชน ผลิต ‘ปลาดุกร้า’ ซึ่งเป็นที่นิยมทางภาคใต้และเป็นสินค้าที่ขึ้นชื่อ เป็นของฝากจากชุมชน

ซึ่งเคล็ดลับการทำปลาดุกร้า ได้ความรู้มาจากพ่อแม่ ที่มักนิยมนำปลามาเก็บเอาไว้กิน และแบ่งปัน แต่การเก็บไว้ให้ได้นานนั้นต้องรู้จักการนำมาถนอมอาหาร และการทำปลาดุกร้า เป็นการถนอมอาหารที่มาจากภูมิปัญญา ที่สามารถเก็บเอาไว้กินได้นาน โดยที่รสชาติยังคงเหมือนเดิม แต่ที่เพิ่มเติมคือความอร่อย

ผู้ใหญ่สุทธิชัย ปทุมล่องทอง และผู้ช่วยผู้ใหญ่ มะลิวัน เอี่ยมแจ้ง ได้นำกรรมวิธีการถนอมอาหารสูตรจากคนดั้งเดิมทางภาคใต้ มาทำ ‘ปลาดุกร้าปลายบาง’ เพื่อขยายฐานสร้างอาชีพให้กับชุมชน ให้มีรายได้จากการเว้นว่างจากการเกษตร ซึ่งปลาที่นำมาทำปลาดุกร้าปลายบาง ก็จากเกษตรกรผู้เลี้ยงปลาดุกในกระชัง ซึ่งเพียงพอต่อการนำมาทำผลิตภัณฑ์แปรรูป

ปลาดุกร้าทำอย่างไรให้รสชาติดี สูตรนี้ต้องลองพิสูจน์

การทำปลาดุกร้า สิ่งที่สำคัญมากคือการคัดเลือกขนาดไซส์ปลาให้มีขนาดเดียวกัน ไม่ใหญ่มากเกินไปและไม่เล็กมาก นำมาน็อคด้วยน้ำแข็ง และล้างเมือกให้หมด ลดกลิ่นคาว หัดหัวทิ้ง และควักไส้ออกให้หมด ล้างจนกว่าสะอาด

ส่วนเคล็ดลับความอร่อยและทำให้เนื้อปลาดุกนิ่ม คือการรู้จักใช้ส่วนผสม น้ำตาล เกลือ ในอัตราที่เหมาะสมและหมักประมาณ 2-3 วันให้ปลาและส่วนผสมเข้ากันดี จากนั้นนำไปตากแดด 4-5 แดด นำมาเก็บไว้พร้อมที่จะบรรจุถุงเตรียมส่งให้กับลูกค้าตามออร์เดอร์

เคล็ดลับความอร่อย

การปรุงปลาดุกร้าให้อร่อยมีเคล็ดลับง่าย ๆ ไม่ยุ่งยาก สำหรับมือใหม่ก็ทำได้ ซึ่งการทอดปลาต้องทอดด้วยไฟอ่อน ๆ เนื้อปลาจะหอม ชวนให้เกิดความหิว หลักจากตักปลาใส่จานแล้ว ขั้นตอนต่อไปคือการหั่นพริกขี้หนู หั่นหัวหอม โรยใส่ปลาและบีบน้ำมะนาว แค่นี้เราก็จะได้กินปลาดุกร้าปลายบาง รสชาติหอม อร่อย ยิ่งกินกับข้าวร้อน ๆ มีน้ำพริกด้วย รับประกันว่าจานเดียวไม่พอ

อยากกินปลาดุกร้าปลายบาง ทำอย่างไร?

สำหรับการผลิตปลาดุกร้าปลายบาง เน้นสำหรับการสั่งจองตามออร์เดอร์ เพราะช่วงนี้ยังมีฝน แดดไม่ค่อยมีสักเท่าไหร่ การนำปลาดุกมาตากแดด ค่อนข้างยุ่งยากเอาแน่นอนกับสภาพอากาศไม่ได้ เดี่ยวฝนตกเดี่ยวแดดออก เพราะเราเน้นตากแดดธรรมชาติ ต้องพลิกตัวปลาเพื่อให้โดนแดดทั้งสองด้าน อีกอย่างเราดูแลใส่ใจเรื่องของความสะอาดผู้บริโภคมั่นใจ ‘ปลาดุกร้าปลายบาง’ ถูกหลักอนามัย ปลอดภัยมีประโยชน์ต่อสุขภาพ

การทำปลาดุกร้า เป็นแนวคิดที่ต้องการเสริมอาชีพให้กับเกษตรกร กลุ่มแม่บ้าน ที่มีเวลาว่างเว้นจากการทำงานประจำ มาจับกลุ่มร่วมมือร่วมใจกันสร้างผลผลิตจากสิ่งที่มีอยู่ให้เกิดประโยชน์ต่อชุมชน ซึ่งนายสุทธิชัย ปทุมล่องทอง ผู้ใหญ่บ้านหมู่ 5 ตำบลปลายบาง อำเภอบางกรวย จังหวัดนนทบุรี และ นางมะลิวัน เอี่ยมแจ้ง ผู้ช่วยผู้ใหญ่บ้านหมู่ 5 ได้เริ่มทำเป็นแบบอย่างให้กับชุมชน และได้คิดทำแพคเกจจิ้ง ออกแบบสติ๊กเกอร์ เพื่อเพิ่มมูลค่าให้กับผลิตภัณฑ์ ผู้บริโภคเห็นแล้วให้ความสนใจ ต้องการซื้อเป็นของฝาก และที่ทางกลุ่มให้ความสำคัญ เน้นย้ำ! คือความสะอาดและสามารถเก็บไว้ได้นานหลายเดือน

ปัจจุบันทางกลุ่มผลิต ‘ปลาดุกร้าปลายบาง’ ยังได้ไม่เยอะเท่าที่ควร ด้วยเหตุปัจจัยหลายอย่าง ทั้งสภาพอากาศ ความเพียงพอของปลาที่ยังไม่ได้ขนาดตามที่ต้องการ แต่สำหรับท่านใดที่สนใจอยากจะชิมลิ้มลองความอร่อยของ ‘ปลาดุกร้าปลายบาง’ สามารถที่จะติดต่อสอบถามหรือสั่งออร์เดอร์ได้ที่ 081 854 9857,096 964 1574 อยากรู้ว่า ‘ปลาดุกร้าปลายบาง เนื้อนุ่ม ฟูฟ่อง หอม อร่อย!’ จริงไหม? ต้องลองแล้วจะติดใจ